فجر و مغرب در فرانکفورت آم ماین در فصلهای مختلف
اوقات شرعی در فرانکفورت آم ماین بر اساس موقعیت خورشید نسبت به افق محلی محاسبه میشود. بیشترین تغییرات سالانه مربوط به فجر، طلوع خورشید، مغرب و عشاء است. در تابستان نماز صبح بسیار زود آغاز میشود و اذان مغرب پس از ساعت ۲۱ شنیده میشود. در زمستان فاصله میان طلوع و غروب خورشید بسیار کوتاهتر است و تمام برنامه روزانه نمازها تغییر میکند.
محاسبه اوقات به افق فرانکفورت
فرانکفورت آم ماین تقریباً در عرض جغرافیایی ۵۰,۱ درجه شمالی و طول جغرافیایی ۸,۷ درجه شرقی قرار دارد. برای محاسبه اوقات شرعی از همین مختصات استفاده میشود؛ بنابراین جدول این شهر ممکن است چند دقیقه با زمان نماز در شهرهای اطراف ایالت هسن تفاوت داشته باشد.
عبارت «به افق فرانکفورت» به زمانی اشاره دارد که بر اساس موقعیت خورشید بر فراز این شهر محاسبه شده است. این زمان لزوماً با آغاز نماز جماعت در یک مسجد مشخص برابر نیست. اذان ورود وقت نماز را اعلام میکند، اما جماعت ممکن است چند دقیقه بعد آغاز شود.
در جدول اوقات شرعی چند زمان نزدیک اما متفاوت نمایش داده میشود:
- فجر — آغاز وقت نماز صبح؛
- طلوع خورشید — پایان وقت نماز فجر؛
- غروب خورشید — لحظه نجومی ناپدید شدن قرص خورشید؛
- مغرب — آغاز وقت نماز مغرب بر اساس روش انتخابشده؛
- عشاء — آغاز نماز شب پس از ناپدید شدن روشنایی شامگاهی.
تفاوت میان این زمانها بهویژه برای نماز صبح و مغرب اهمیت دارد، زیرا بیشترین اختلاف میان تقویمهای مختلف معمولاً در همین بخشها دیده میشود.
زمان اذان صبح و فجر
فجر پیش از طلوع خورشید و هنگام پدیدار شدن سپیده واقعی در سمت شرق آغاز میشود. زمان آن به زاویه خورشید در زیر افق بستگی دارد. سازمانهای مذهبی از زاویههای محاسباتی متفاوتی استفاده میکنند و به همین دلیل زمان منتشرشده برای اذان صبح همیشه در تمام تقویمها یکسان نیست.
در زمستان، اذان صبح فرانکفورت معمولاً تقریباً میان ساعت ۵:۴۵ تا ۶:۱۵ قرار میگیرد و خورشید پس از ساعت ۸ طلوع میکند. در این فصل فاصله نسبتاً زیادی میان آغاز فجر و طلوع خورشید وجود دارد.
در تابستان شرایط تغییر میکند. در ماه ژوئن خورشید تقریباً ساعت ۵:۱۰ تا ۵:۲۵ طلوع میکند و گرگومیش نجومی تقریباً تمام شب کوتاه را در بر میگیرد. بر اساس روش محاسبه، ممکن است فجر حدود ساعت ۲، ۲:۳۰ یا دیرتر اعلام شود. به همین دلیل اختلاف جدولهای تابستانی مسجدهای مختلف بیشتر از زمستان است.
در بعضی از تقویمها زمان امساک نیز جداگانه نوشته میشود. امساک زمان توصیهشده برای پایان خوردن و آشامیدن هنگام روزه است و ممکن است با فجر برابر باشد یا کمی زودتر در نظر گرفته شود. بنابراین امساک، اذان صبح و طلوع خورشید یک زمان واحد نیستند.
غروب خورشید و وقت مغرب
در تابستان خورشید در فرانکفورت تقریباً ساعت ۲۱:۳۰ تا ۲۱:۴۵ غروب میکند. در زمستان غروب حدود ساعت ۱۶:۳۰ تا ۱۶:۴۵ رخ میدهد. میان این دو محدوده، زمان غروب هر روز بهتدریج تغییر میکند.
در این صفحه زمان غروب خورشید و اذان مغرب بهصورت جداگانه نمایش داده میشوند. دلیل این جداسازی آن است که سنتهای فقهی مختلف، آغاز نماز مغرب را یکسان تعیین نمیکنند. در بیشتر تقویمهای اهل سنت، مغرب بلافاصله پس از ناپدید شدن کامل قرص خورشید آغاز میشود.
در محاسبه شیعه، آغاز مغرب میتواند پس از ناپدید شدن سرخی سمت شرقی آسمان تعیین شود. به همین دلیل وقت اذان مغرب شیعه در فرانکفورت معمولاً دیرتر از غروب نجومی ثبت میشود. میزان این فاصله به فصل، وضعیت افق و روش محاسبه مورد استفاده بستگی دارد.
این اختلاف ناشی از منطقه زمانی یا اشتباه سایت نیست. یکی از زمانها لحظه فیزیکی غروب خورشید را نشان میدهد و زمان دیگر آغاز نماز را بر اساس قواعد فقهی انتخابشده مشخص میکند.
منطقه زمانی و تفاوت تقویمها
فرانکفورت در زمستان از زمان اروپای مرکزی CET، برابر با UTC+1، استفاده میکند. آلمان در پایان ماه مارس به وقت تابستانی CEST یا UTC+2 میرود و در پایان اکتبر دوباره به وقت زمستانی بازمیگردد. در روز تغییر ساعت، تمام زمانهای جدول بلافاصله یک ساعت جابهجا میشوند.
به دلیل موقعیت جغرافیایی شهر، ظهر خورشیدی در فرانکفورت دقیقاً با ساعت ۱۲ مطابقت ندارد. در دوره ساعت تابستانی، نماز ظهر ممکن است تقریباً ساعت ۱۳:۳۰ تا ۱۳:۴۰ آغاز شود. این تفاوت نتیجه طبیعی طول جغرافیایی فرانکفورت و منطقه زمانی رسمی آلمان است.
مهمترین دلایل اختلاف میان تقویمهای نماز عبارتاند از:
- استفاده از زاویههای متفاوت برای محاسبه فجر و عشاء؛
- روش سنی یا شیعه در تعیین آغاز مغرب؛
- محاسبه معمول یا حنفی برای وقت نماز عصر؛
- استفاده از مختصات متفاوت در محدوده شهری فرانکفورت؛
- تغییر میان وقت زمستانی و تابستانی؛
- افزودن فاصله زمانی کوتاه میان اذان و آغاز جماعت توسط مسجد.
بنابراین اختلاف چند دقیقهای همیشه به معنای اشتباه نیست. زمان محاسبهشده آغاز وقت نماز را بر اساس روش انتخابشده نشان میدهد، اما زمان اذان و نماز جماعت توسط هر مسجد بهطور جداگانه تعیین میشود.